Geneza utworu

Jest to tragedia w pięciu aktach. Inspiracją do powstania dzieła była popularna w Anglii średniowieczna legenda o udającym obłęd księciu duńskim i imieniu Amleth, zamieszczona w księgach historycznych przez francuskiego pisarza de Belleforesta.
Jest to utwór wyjątkowy i ukazujący cały kunszt twórczości Szekspira. Dramat ten był na tamte czasy dramatem nowatorskim: Po pierwsze autor zerwał z dotychczasową jednością miejsca, akcji i czasu utworu Po drugie autor zastosował liczne sceny zbiorowe Po trzecie dopuścił on do współistnienia scen fantastycznych z realistycznymi, komicznych z tragicznymi Podstawą utworu jest nie starożytny mit a legenda średniowieczna Autor zastosował też metodę teatru w teatrze. Akcja dramatu rozgrywa się w XI wieku w Danii. Miejscem akcji jest dwór królewski w Elsynorze.

Akt I
Głównym motywem jest tutaj trudna politycznie i wewnętrznie sytuacja państwa.
Do pełniącego wartę przed zamkiem Francisca dołączają Horacy, Marcellus oraz Bernardo. Wszyscy wspominają wizytę ducha duńskiego króla, który niedawno zmarł. Syn zabitego króla norweskiego młody Fortynbras, przygotowuje swoją armię do zmierzenia się z Danią. W tym samym czasie brat zmarłego i jednocześnie nowy król Klaudiusz poślubia małżonkę zmarłego Gertrudę.
Na murach zamku pojawi się tajemnicza postać – okazuje się że jest to Duch ojca Hamleta. Duch wyjawia swojemu synowi okoliczności swej śmierci – został on podstępnie zamordowany przez swego żądnego władzy i bezwzględnego brata Klaudiusza, który uzurpował sobie prawo do tronu królewskiego. Poznanie prawdy, konieczność milczenia oraz obowiązek zemsty zmieniają młodego Hamleta diametralnie.
Akt II
Treścią tej części utworu staje się przemiana wewnętrzna Hamleta . rozpoczyna on swoje poszukiwanie siebie oraz snuje liczne egzystencjalno-filozoficzne monologi. Jednym z najsłynniejszych jest monolog rozpoczynający się od słów – Być albo nie być – oto jest pytanie. Rozdarty między uczuciem do ojca a miłością do matki, odkrywając obłudę i zło świata, w których nie chce towarzyszyć, młody Hamlet przybiera maskę obłędu i szaleństwa. Zamyka się w świecie milczenia i pogrąża w samotności. poznając świat politycznych i dworskich intryg oraz obłudę życiową, wyzbywając się zaufania do ludzi, rezygnuje ze swego uczucia do Ofelii, gdyż twierdzi, iż w tak zepsutym świeci, miłość nie ma prawa bytu.
Akt III
Jest kulminacją wszystkich działań jakie podejmuje młody Hamlet by zdemaskować podstępnego Klaudiusza. W tym akcie Szekspir posłużył się charakterystyczną dla swej twórczości metodą „teatru w teatrze”. Hamlet zastawia na Klaudiusza teatralną pułapkę – przed całym dworem prezentuje on przygotowaną przez aktorską trupę scenkę zatytułowaną Zbrodnia zatajona. W scence tej zostaje odtworzony mord dokonany przez Klaudiusza na królu. Zdenerwowanie i niepokój zdradzają wiarołomnego brata. Rozpoczyna się wówczas ciąg niepotrzebnych zbrodni. Hamlet zabija kanclerza ojca Ofelii Poloniusa.
Akt IV
W akcie zemsty nowy król wydaje rozkaz zabicia swego pasierba - by to osiągnąć wysyła Hamleta do Anglii w towarzystwie Rosencrantza i Guildensterna. Porzucona przez ukochanego i zdradzona Ofelia popada w obłęd i popełnia samobójstwo.
Akt V
To najtragiczniejszy z aktów całego dramatu. W akcie tym giną wszyscy główni pozostali bohaterowie – Hamlet w rozpaczy zabija Klaudiusza jednakże sam staje się także śmiertelną ofiarą zabójczych knowań swego ojczyma. Ginie także Gertruda oraz Laertes.
Nowe oblicze królestwa będzie tworzył przybyły właśnie do Elsynoru Fortynbras.